چگونه از اثر دومینو برای ساخت زنجیره‌ای از رفتارهای خوب استفاده کنیم؟

گام اولیه برای داشتن یک زندگی ایدئال پذیرفتن این اصل است که هیچ‌چیز تصادفی نیست.

سال ۲۰۱۲ استفان کاوی در حال دوچرخه‌سواری و درحالی‌که کلاه ایمنی هم پوشیده بود کنترل خود را ازدست‌داده و با سر به زمین سقوط کرد. ظاهراً کلاه ایمنی او به کناری لغزیده و موجب وارد شدن ضربه به سر او شد. استفان کاوی به دلیل همین تصادف ساده فوت کرد.

چه حکمت و دلیلی برای این حادثه بود. ما از این اتفاقات به‌عنوان تصادف یاد می‌کنیم؛ یعنی نه از روی عمد بوده و نه فکر و برنامه‌ریزی برای آن انجام‌شده است؛ مانند آنکه کسی در قرعه‌کشی بانک ۲۵ میلیون تومان برنده‌شده و یا دیگری ترمز اتومبیل صفرکیلومترش کارنکرده و همسر و بچه‌اش را در تصادف از دست بدهد.

بله دنیا سرشار از تصادف‌هاست ولی پذیرفتن اینکه در دنیا هیچ‌چیز تصادفی نیست ربطی به آن ندارد.

جمله سنگینی بود نه؟

در مقاله‌های اخیر یک‌ریال تلاش اصلی من برای نوشتن در مورد اهمیت تغییر رفتار و نهادینه کردن عادت‌های خوب بوده و البته شک دارم که بیشتر از ۵ درصد از شما آن را جدی گرفته باشید. چون هنوز ایمیل‌هایی دریافت می‌کنم که خواهان مطالبی هستند که تکنیک را آموزش دهد.

کدام بانک و بیمه عمر بیشترین سود را می‌دهند؟

چه سهامی بازدهی بیشتری دارد؟

چطور بیشترین سود را از ۱۵ میلیون تومان کسب کنم؟

رفتارهای ما کاملاً به هم متصل هستند. شما نمی‌توانید هم هرروز صبح ۱۰ دقیقه مراقبه کنید و هم در هنگام رانندگی به دیگران ناسزا گفته و به دنبال انتقام از راننده کناری خود باشید.

تحقیقات زیادی مانند مطالعه سال ۲۰۱۲ دانشگاه شمال غربی (Northwestern university) نشان داده زمانی که افراد زمان بی‌تحرکی روزانه خود را کاهش می‌دهند، تمایل کمتری به مصرف غذاهای چرب دارند. از این افراد هیچ‌وقت خواسته نشده بود تا در رژیم غذایی خود تغییری ایجاد کنند اما کاهش زمان نشستن در برابر تلویزیون، خوردن بدون فکر آن‌ها را هم کاهش داده بود.

شاید شما هم این تجربه را در زندگی شخصی خود داشته باشید. مثلاً من زمانی که سیگار را ترک کردم، تحرکم بیشتر شد، بیشتر به دنبال غذای سالم رفتم و حتی بسیار منظم‌تر پس‌انداز می‌کنم.

اثر دومینو

برای اولین بار اثر دومینو برای تغییرات سریالی نظام سیاسی کشورها به کار گرفته شد مثلاً گرویدن کشورها به کمونیسم یا اتفاقی که اخیراً با عنوان بهار عربی رخ داد. فارغ از انتقادات و دفاعیاتی که از این سیستم در نظام سیاسی وجود دارد، این موضوع در مورد رفتارها و عادت‌های ما هم مؤثر است.

بسیاری از رفتارها و عادت‌های روزانه ما به‌هم‌پیوسته‌اند. این اتصال‌های غیرقابل‌انکار است که برخی از اوقات ما را شگفت‌زده می‌کند که چگونه تصمیم ما به انجام کاری، منجر به نتایجی غیرقابل‌پیش‌بینی شد. (هم نتایج خوب و هم بد)

آیا شما هم این تجربه را داشته‌اید که انجام کار ساده‌ای مانند مرتب کردن رختخواب منجر به شستن ظروف کثیف شده که خودش باعث شده کل خانه را جاروبرقی کشیده و حتی دستمال را برداشته و به سراغ خودرو خود می‌روید و آن را برق می‌اندازید؟

اما نکته مهم اینکه هرکدام از این اعمال می‌تواند تصویر خودتان از خود و کاری را که انجام می‌دهید تغییر داده و علاوه بر رفتار، باور و عادت شمارا هم تغییر دهد.

اثر دومینو: اتفاقی یا قابل‌برنامه‌ریزی؟

تا اینجا با ذکر مثال‌های تصادفی به این موضوع اشاره شد که همه ما در زندگی خود این تجربه را داشته‌ایم. اکنون دید ما نسبت به آن تغییر کرده چون دیگر چیزی نیست که تصادفاً رخ دهد بلکه می‌توان آن را خلق کرد.

جیمز کلیر می‌نویسد:

برای استفاده از اثر دومینو در زندگی، سه قانون وجود دارد:

  1. با کاری شروع کنید که بیشترین انگیزه را برای انجام آن دارید. با کار کوچکی شروع کرده و مداوم آن را انجام دهید. با این کار نه‌تنها رضایت از خود را افزایش‌خواهید داد بلکه چشمان شمارا به انسانی که می‌توانید تبدیل شوید بازخواهد کرد. مهم نیست که کدام دومینو ابتدا حرکت کند.
  2. جنبش را حفظ کرده و به‌سرعت به سراغ کار بعدی بروید که انگیزه بیشتری برای انجام آن دارید. اجازه دهید تا این جنبش شمارا به سمت رفتار بعدی ببرد. با هر تکرار به شخصیت جدید خود تعهد بیشتری خواهید داشت.             مثلاً من می‌خواهم زندگی غنی‌شده‌ای داشته باشم. یک زندگی غنی‌شده، جایی است که شادتر، ثروتمندتر و سالم‌تر هستیم. معمولاً شروع رفتاری دریکی از این زمینه‌ها می‌تواند همان دومینو اول باشد. برای برخی شروع به ورزش، شروع به پس‌انداز، شروع به خوردن غذای سالم، شروع مراقبه همان دومینو اول است. فکر کرده و فعالیتی را انتخاب کنید که بیشترین هیجان اولیه برای آن را دارید.
  3. اگر کار بزرگ به نظر می‌رسد آن را به قطعات کوچک تقسیم کنید. هدف از اثر دومینو نتیجه نیست بلکه پیشرفت است. با بزرگ فکر کردن دچار فلج فکری نشده و فقط کار را شروع کنید. مثلاً اگر کاملاً بی‌تحرک هستم نباید هدف من روزانه نیم ساعت دویدن باشد. من نه به این کار عادت دارم و نه اراده. انگیزه نیز حداکثر ۳ روز دوام خواهد آورد. آن را به قطعات کوچک تقسیم کنید. مثلاً هرروز که از سرکار برمی‌گردید در پارک نزدیک خانه، با همان لباس کار، ۱۰ دقیقه پیاده‌روی کنید.

اگر در میانه راه افتادن یکی از دومینوها منجر به حرکت بعدی نشد، اغلب به دلیل نقض یکی از قوانین بالاست.

مردم در برنامه‌ریزی کارهای روزانه خود دو نوع اشتباه می‌کنند:

  • برنامه‌ریزی ندارند و باری به هر جهت شب را به روز می‌رسانند.
  • برنامه آن‌ها منعطف نیست.

ما بایستی در برنامه‌ریزی هفتگی که جمعه‌ها انجام می‌دهیم، مهم‌ترین فعالیت‌های خود برای هفته آینده را مشخص کنیم. ولی در برنامه‌ریزی روزانه لازم نیست که به یک ساختار بسیار منظم و صلب بچسبیم. اگر در حال انجام کاری با خوشحالی و کیفیت خوب هستید آن را ادامه داده و به دلیل اتمام وقت اختصاصی آن، جنبش را قطع نکنید. اجازه دهید که حرکت ادامه یافته و با رضایت حاصل از اتمام کار به سراغ کار بعدی بروید.

پ ن: البته مشخص است که منظور از این کارها، رفتارهای سودمندی هستند که در راستای هدف بوده و یا قصد آن‌ها نهادینه کردن یک عادت خوب در ماست.

پ ن ۲: مانند همیشه شمارا به فکر کردن دعوت می‌کنم. این هفته به این فکر کنید که چگونه می‌توانید از اثر دومینو در زندگی خود استفاده کنید.

telegram

11 دیدگاه ها

  1. مجید گفت:

    آیا شما هم این تجربه را داشته‌اید که انجام کار ساده‌ای مانند مرتب کردن رختخواب منجر به شستن ظروف کثیف شده که خودش باعث شده کل خانه را جاروبرقی کشیده و حتی دستمال را برداشته و به سراغ خودرو خود می‌روید و آن را برق می‌اندازید؟

    وقتی جمله بالا رو خوندم یاد یکی از همین اتفاقات در زندگی خودم افتادم. یه بار یه جایی دیدم یه بنده خدایی جورابهاشو که درآورده، تا کرده و کنار گذاشته. کاری که من تا بحال ندیده بودم. کارش برام جالب بود و تصمیم گرفتم منم هروقت جورابم رو در میارم تا کنم و بذارم. وقتی خواستم برای اولین بار این کارو بکنم با خودم گفتم جورابی که چندروز به چندروز شسته نمیشه دیگه تا کردنش چیه؟ برای همین گفتم حالا که میخوام تا کنم وبهتره که بشورمش بعد تاکنم.
    همین موضوع باعث شد الان سالهاست که هرشب خودم جورابم رو میشورم و هرجا هم که در بیارم تا میکنم و میذارم.
    شاید کار مهمی نباشه. ولی به هرحال برای هرمردی، جوراب شستن اونم هرشب فک میکنم کار فوق العاده سختیه ولی من دارم این کارو میکنم 🙂

    ممنون از مطلب زیباتون

  2. lمحمد گفت:

    مطلب خیلی جالبی بود. دقیقا برای شروع هر تغییری باید از این روش تبعیت کرد و با آن همراه شد.
    ممنونم از این مقاله خوبتان

  3. یاسر گلی گفت:

    سلام مطالب شما بسیار عالی است در پیگیری مطالب جنابعالی من نتوانستنم به نتیجه واحدی برسم که برنامه ریزی در زندگی خوب است و یا خیر .
    اگر امکان راهنمایی هست ممنون میشم . در ضمن یک سوالی که تو ذهن من هست هر کاری که در ارتباط با واسطه گری هست که شروع میکنم متاسفانه به نتیجه خاصی نمیرسم و این باعث شده انرژی زیادی از من بگیره و بعلت نتیجه نگرفتن از امور سرخوردگی و ناامیدی در من بوجود آمده و همیشه از خدا خواستم که کمک کنه تا بتونم راه صحیح تشخیص بدم که اگر روزی من در این امور قرار نداره کلا این تیپ کار هارو بذارم کنار و پیگیری نکنم . من با توجه به ارتباطاتی که دارم به بنده این چنین موارد زیاد پیش میاد و من وسوسه میشم که کار پیشنهاد شده رو پیگیری کنم . اگر براتون امکان راهنمایی وجود داشته ممنون میشم بفرمایید نظرتون چی هست چون واقعا به مرحله ای رسیدم که از لحاظ روحی و مالی خیلی تخت فشار هستم .

    • سلام
      شاید خود شما پاسخ را به نوعی داده‌اید.
      ما دو نوع برنامه ریزی داریم
      فرض کنید که هدف شما منجر به این شده که برای ورزش برنامه ریزی کنید (خیلی از اهداف منجر به هیچ برنامه ای نمی شوند)
      نوع اول این است که شما به دلیل انگیزه بالای روز اول روی توانایی خود حساب ویژه ای باز کرده و تصمیم می گیرید که از فردا روزانه نیم ساعت در پارک سر کوچه می دوید. این نوعی از برنامه ریزی است که با آن مخالفم چون سه روز دیگر که انگیزه شما کم شد (و هیچکس نیست که هر روز انگیزه بالایی داشته باشد به ویژه اگر هدف بلند مدت باشد) برنامه تعطیل می شود.

      نوع دیگر برنامه ریزی، طراحی یکی سیستم برای اتمام کار است. در این سیستم دقیقا می نویسید که چکار خواهید کرد، با توجه به تجارب قبلی شرایط را آماده می کنید که چیزی منجر به حواس پرتی شما نشود و مهم تر اینکه آن رفتار را به عادت تبدیل می کنید. شما قرار است منظم ورزش کنید و این کار را برای همیشه انجام دهید پس بهترین روش آن است که آن را به عادت تبدیل کنید.

      در مبحث افزایش ثروت و سلامتی و آرامش و شادی، بسیاری از افراد مطالعه خوبی داشته و انگیزه بالایی هم دارند اما در چرخه سنتی تمام نکننده کار می افتند. به دنبال این روش و آن روش و تحقیق در صد وبلاگ و جمع کردن لیستی از ۲۵۰ کتابی که باید بخوانند و ….
      از نظر من برنامه ریزی یعنی:
      – داشتن لیست کارهایی که بعدا انجام می دهیم و اختصاص ۵ ساعت در هفته به آنها . کارهایی که هنگام کار اصلی در ذهن ما حضور پیدا می کنند و با نوشتن آنها در این لیست، کمک مهمی به آنها و خودمان کرده ایم.
      – به موفقیت یک نام و تاریخ بدهیم. و البته این موضوع را فراموش کنید که صرفا با نوشتن هدف شانس رسیدن شما به آن زیاد خواهد شد. بهترین روش برای این کار خرد کردن فعالیتهایی تا مقیاس روزانه است تا در همان روز به بردهای کوچک دست یابیم. مثلا اگر در انتهای سال باید ۱۰ میلیون پس انداز یا درآمد داشته و یا ۱۰ کیلوگرم از وزن خود را کم کنید، فعالیت روزانه مرتبط با آن شاید پس انداز روزانه ۵۰۰۰ تومان یا ۳ دقیقه ورزش است. البته راجع به این موضوع کتاب خوبی را در دست ترجمه دارم که در شهریورماه چاپ خواهد شد.
      – به قول خارجی ها پلن B داشته باشید. اگر برنامه اول شکست خورد چه کار می کنید.

      امیدوار این توضیحات برای شما مفید باشد.

      • Parsa گفت:

        اقای محبی ادم به تنهایی درمسیرهای ناشناخته زندگی و کسب و کار نمیتونه از این اموزشا استفاده کنه.تو مساعل کسب و کار به تنهایی نمیشه رفت جلو.و ی چیز دیگه.درمورد قیاس خودتون با دیگران صحبتی شد و خاستم بگم به نظرشما چ تفاوتی بین خودتون و دیگران هست.چرا ی سریا همینجوری موفق ترن و هیچکدوم ازاین کارارو هم نمیکنن؟؟

  4. جاد گفت:

    هرچندوقت یه باری که وارد سایتتون میشم با یه روحیه مثبت و انگیزه دوبرابر به زندگی بر میگردم.
    ممنونم بابتش.

  5. علیرضا مالکی گفت:

    باز هم مطلبتون عالی

  6. بهروز گفت:

    با سام
    به صورت نا خوداگاه الگوی رفتاری رو ۲۰ روزه انجام میدم غافل از اینکه داره اثر دومینویی خودشو روی بقیه اتفاقات زندگیم میگذاره،تشکر از مقاله خوبتون،
    امیدوارم همونطور که خودتون اشاره کردید به جای دادن ماهی های روزانه و آموزش تکنیک ،ماهی گیری و دامنه حرکتی مسیر و بیان کنید

  7. یعقوب راهداری گفت:

    سلام
    ی نمونه از همین اثر دومینو که من جدیدا انجام میدم والبته الان با خوندن این مطلب بهش پی بردم: جدیدا صبحا زود بیدار میشم تا نمازم قضا نشه ==> در نتیجه شبا زودتر میخوابم ==>در نتیجه سر کار چرتم نمیگیره ==>در نتیجه وقت برا انجام کارام کم نمیارم و بعلاوه ی زمان کوچکی رو هم ازاد دارم==> تو این وقت ازاد تا حالا ۶۰۰ تا کلمه زبان انگلیسی رو دو سه بار خوندم

  8. سلام سپاسگزارم از مطالب بسیار مفید و کاربردی شما متشکرم.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

آموزش گام به گام رسیدن به استقلال مالی در ایمیل شما
چقدر از آینده مالی خود مطمئن هستید؟ پول چقدر از ذهن شما را اشغال کرده است؟ آیا می توان وضعیت مالی خود را بهبود داد؟
  • آیا می خواهید نگرانی های پولی خود را کم کنید؟
  • آیا می خواهید روشهای ساده پس انداز را یاد بگیرید؟
  • آیا می خواهید درآمد خود را افزایش دهید؟
  • آیا می دانید پولهای شما کجا می روند؟
  • آیا می خواهید زودتر بازنشسته شوید؟
  • از طریق فرم زیر مشترک یک ریال شده و راهکارهای عملی مدیریت پول در زندگی را به صورت مستقیم و از طریق ایمیل دریافت کنید.
 اطلاعات شما پیش ما محفوظ می ماند..
برای یادگیری روشهای افزایش درآمد و کاهش مخارج آماده اید؟
سپاس از اینکه مشترک یک ریال شدید
لطفا به حساب ایمیل خود رفته و ایمیل خود را تایید کنید.
آماده رسیدن به استقلال مالی هستید؟
با اشتراک در یک ریال، راهکارهای عملی رسیدن به استقلال مالی را یاد گرفته و به کار خواهید بست.
نام خود را وارد کنید
ایمیل خود را وارد کنید
ما هم مثل شما از اسپم متنفریم.
پنج گام عملی برای صرفه جویی در پول و زمان و در اختیار گرفتن افسار زندگی
کافی است نام و ایمیل خود را وارد کرده و آن را رایگان دریافت کنید.
آیا دوست دارید که با هر ریالی که خرج می‌کنید نه‌تنها احساس باختن نکرده بلکه به شادی شما افزوده شود؟ در این دستورالعمل کاربردی به‌صورت عمیق و البته کاربردی با صرفه‌جویی روبرو شده و آن را تمرین خواهید کرد
پنج گام عملی برای صرفه‌جویی در پول و زمان و در اختیار گرفتن افسار زندگی
آیا دوست دارید با هر ریالی که خرج می‌کنید نه تنها احساس از دست دادن نکرده و به شادمانی شما هم افزوده شود؟
در این دستورالعمل کاربردی به‌صورت عمیق و البته کاربردی با صرفه‌جویی روبرو شده و آن را تمرین خواهید کرد
برای دانلود رایگان این کتاب مشخصات خود را وارد کنید.